Νέες οδηγίες για την προετοιμασία των Ευρωπαίων πολιτών απέναντι σε έκτακτες καταστάσεις παρουσίασε την Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη κάθε νοικοκυριού να μπορεί να καλύπτει τις βασικές του ανάγκες για τουλάχιστον 72 ώρες.
Η πρωτοβουλία παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Φόρουμ Πολιτικής Προστασίας από την αρμόδια επίτροπο Χάτζα Λαχμπίμπ και αποτελεί μέρος της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αντιμετώπιση κρίσεων, φυσικών καταστροφών και σοβαρών διαταραχών στην καθημερινότητα των πολιτών.
Γιατί η Κομισιόν δίνει έμφαση στις πρώτες 72 ώρες
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι πρώτες τρεις ημέρες μιας μεγάλης έκτακτης ανάγκης είναι ιδιαίτερα κρίσιμες. Μια φυσική καταστροφή, μια εκτεταμένη διακοπή ηλεκτροδότησης ή μια άλλη σοβαρή κρίση μπορεί να δυσκολέψει προσωρινά την πρόσβαση σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες.
Η δυνατότητα των πολιτών να καλύπτουν τις άμεσες ανάγκες τους μπορεί να περιορίσει τις επιπτώσεις μιας τέτοιας κατάστασης, όσο οι αρμόδιες υπηρεσίες οργανώνουν την παροχή βοήθειας.
Τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα κιτ έκτακτης ανάγκης
Στο πλαίσιο της προετοιμασίας, τα νοικοκυριά μπορούν να διαθέτουν βασικά εφόδια για τουλάχιστον τρεις ημέρες. Ενδεικτικά, ένα πρακτικό κιτ μπορεί να περιλαμβάνει:
- Πόσιμο νερό και τρόφιμα μακράς διάρκειας.
- Φακό και εφεδρικές μπαταρίες.
- Φορητό φορτιστή κινητού τηλεφώνου.
- Ραδιόφωνο που λειτουργεί με μπαταρίες.
- Φαρμακευτική αγωγή που είναι απαραίτητη στα μέλη της οικογένειας.
- Είδη πρώτων βοηθειών και προσωπικής υγιεινής.
- Μικρό χρηματικό ποσό σε μετρητά.
- Αντίγραφα βασικών εγγράφων και σημαντικούς αριθμούς επικοινωνίας.
Οι ποσότητες και το περιεχόμενο των εφοδίων χρειάζεται να προσαρμόζονται στις ανάγκες κάθε νοικοκυριού, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν παιδιά, ηλικιωμένοι, άτομα με αναπηρία ή κατοικίδια.
Τέσσερις βασικοί άξονες της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας
Οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες δεν περιορίζονται στην αποθήκευση τροφίμων και νερού. Περιλαμβάνουν τέσσερις βασικούς τομείς δράσης.
Αυτονομία 72 ωρών: Ενίσχυση της δυνατότητας των πολιτών να καλύπτουν βασικές ανάγκες κατά τις πρώτες ημέρες μιας κρίσης.
Εκπαίδευση: Ενσωμάτωση πρακτικών γνώσεων ετοιμότητας στην προσχολική και πρωτοβάθμια εκπαίδευση, καθώς και επιμόρφωση των εκπαιδευτικών.
Προσβασιμότητα: Προσαρμογή των σχεδίων ετοιμότητας στις ανάγκες των ατόμων με αναπηρία, ώστε να διασφαλίζεται η συμμετοχή και η προστασία τους.
Ενημέρωση: Βελτίωση της επικοινωνίας για κινδύνους και απειλές, με στόχο οι πολίτες να λαμβάνουν αξιόπιστες και κατανοητές πληροφορίες πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια έκτακτη κατάσταση.
Δεν πρόκειται για υποχρεωτικό μέτρο
Οι κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχουν συμβουλευτικό χαρακτήρα. Δεν επιβάλλουν σε κάθε πολίτη την υποχρεωτική αγορά ή αποθήκευση συγκεκριμένων προϊόντων.
Παράλληλα, η προετοιμασία για 72 ώρες δεν σημαίνει ότι οι πολίτες πρέπει να περιμένουν τρεις ημέρες πριν ζητήσουν βοήθεια. Σκοπός είναι η καλύτερη αντιμετώπιση των πρώτων δυσκολιών μιας κρίσης, σε συνδυασμό με την κινητοποίηση των υπηρεσιών πολιτικής προστασίας.
Ευρωπαϊκή Ημέρα Ετοιμότητας από το 2027
Η Κομισιόν προτείνει επίσης την καθιέρωση ετήσιας Ευρωπαϊκής Ημέρας Ετοιμότητας στις 23 Οκτωβρίου, με πρώτη διοργάνωση το 2027.
Η ημερομηνία συνδέεται με την επέτειο δημιουργίας του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, ενώ η πρωτοβουλία αποσκοπεί στην ευαισθητοποίηση των πολιτών και στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών.
Ποιο είναι το μήνυμα προς τους Ευρωπαίους πολίτες
Με τη νέα πρωτοβουλία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει να διαμορφώσει μια κοινή κουλτούρα πρόληψης και ετοιμότητας. Η έμφαση δεν βρίσκεται μόνο στην αντιμετώπιση των συνεπειών μιας καταστροφής, αλλά και στις ενέργειες που μπορούν να πραγματοποιηθούν πριν εκδηλωθεί μια κρίση.
Η βασική κατεύθυνση είναι ότι η καλύτερη ενημέρωση, η οικογενειακή προετοιμασία και η συνεργασία με τις δημόσιες υπηρεσίες μπορούν να ενισχύσουν την ασφάλεια των πολιτών απέναντι σε απρόβλεπτες καταστάσεις.
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Γενική Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας.